Минобразования Таджикистана решило не включать русских классиков в список рекомендуемой для таджикских школьников литературы.

Министерство образования и науки Таджикистана предложило школьникам список книг, которые они должны прочитать во время зимних каникул, которые в этом году в Таджикистане продлятся один месяц – до 1 февраля.

Как сообщили «АП» в министерстве, ответственные лица подготовили список книг, которые есть в школьных библиотеках. «Также составлен список книг, которые отсутствуют в библиотеках, и мы в текущем году их напечатаем и обеспечим ими все школьные библиотеки», - отмечает  источник.

Список рекомендуемой литературы для учащихся первых классов таджикских школ выглядит таким образом:

1. О.Аминзода:«Ман ҳам шудам мактабхон»

2. Н.Бақозода: «Алифбои дилкушо»

3. Н.Бақозода. «Озода шав»

4. А.Бобоҷон: «Мусича»

5. А.Шарифӣ: «Тӯбча»

6. Б.Насриев: «Гурги ланг ва бузичаи доно»

7. «Афсонаҳо», №1, соли 2007

8. С.Айнӣ: «Дар зимистон»

9. С.Султон: «Тоҷи сари мо модар»

10. Б.Раҳимзода: «Муштоқи наврӯз»

Второй класс

1. А.Баҳорӣ: «Себи тиллоӣ»

2. А.Зулфия: «Зочаи хушрӯи ман»

3. Г. Келдӣ: «Девори сабз»

4. Г. Сулаймонӣ: «Лолаҳои дасти ман»

5. А.Воситзода: «Бачаҳои Баҳор»

6. С.Ҳасанзода: «Шодии Гулбаҳор», ҳикояҳо

7. «Афсонаҳои мардуми Чин», Гулгун, 2003

8. «Ватанам-Тоҷикистон», маҷмӯаи шеърҳо

9. Л.Кеҷаева: «Сандуқчаи марворид»

10. «Чистонҳо», нашри 2004

11. У.Раҷаб: «Нинӣ чӣ ном дорад?»

12. А. Баҳорӣ: «Тирамоҳи зарин»

13. Г. Сулаймонӣ: «Очам хамир мекунад»

Третий класс

1. Г. Келдӣ: «Борони бесаранҷом»

2. Г. Сулаймонӣ: «Чил кокули бозингар»

3. М.Ғоиб: «Афсона сесона се мурғи дари хона»

4. Н.Розиқ: «Гулбоғ»

5. А.Сидқӣ: «Олимҷон мактабхон шуд»

6. «Парчами Тоҷикистон», маҷмӯаи шеърҳо

7. А.Маҳмадшоҳ: «Моҳак ва Бобоҷон»

8. А.Азиз: «Баҳор омад», маҷмӯаи ҳикояҳо, 2012

9. Нашрияҳои бачагона «Боғи дониш», «Гулгун», 2012

10. «Рангинкамон», моҳномаи адабию фарҳангӣ барои мактаббачагон, 2013

11. А.Лоҳутӣ: «Дӯстӣ» (ду ҳикоя)

12. Г.Сулаймонӣ: «Шаддаи марҷон»

13. М.Миршакар: «Баҳори тобистон»

Четвертый класс

1. К.Латофат: «Лолаарӯсак»

2. Б.Мирзо: «Достак»

3. Шайх Баҳоӣ: «Муш ва гурба»

4. Н.Бақозода: «Дафтари мо кони 5»

5. Г. Келдӣ: «Калоба», маҷмуаи ҳикояҳо, 2014

6. Б.Собир: «Хӯша-хӯша, аз ҳар гӯша барои Анӯша», 2013

7. М.Пришвин: «Сӯзанаки кабуд», 1986

8. Латифаҳои халқи тоҷик «Кӯзаи равған», 2010

9. У.Раҷаб: «Чистонҳо», 2013

10. Даниэл Дефо: «Саёҳати Гулливер»

11. М.Бахтӣ: «Қиссаҳои соҳили Сурхоб»

12. А.Шукуҳӣ: «Қиссаи об»

Пятый класс

1. С.Айнӣ: «Аҳмади Девбанд»

2. С.Айнӣ: «Ятим»

3. Ф.Ниёзӣ: «Димаи диловар»

4. А.Самадов: «Паррончакҳо»

5. Ҷ.Суҳайлӣ: «Гилеми кабуд»

6. Афсонаи «Алибобо ва чил роҳзан»

7. Ф.Муҳаммадиев: «Сози мунаввар»

8. «Подшоҳ ва духтари оҳангар», афсона

9. «Кӯзаи равған», афсона

10. Гулчине аз «Гулистон»-и Саъдӣ

11. А. Баҳорӣ: «Аҷоиботи Нодар»

12. «Насиҳат гӯш кун, ҷоно!» Маҷмуаи панду ҳикмат

13. Эраҷ Мирзо: «Қадри модар»

Шестой класс

1.Унсурулмаолӣ Кайковус: «Қобуснома»

2.Ҷумъа Одина: «Иншо дар мавзӯи озод»

3.Даниэл Дефо: «Робинзон Крузо»

4. Ҳ. Карим: «Маҷмӯаи ҳикояҳо»

5. Саъдии Шерозӣ: «Гулистон» (порчаҳо)

6. Носири Хусрав: «Сафарнома»

7. С.Улуғзода: Достонҳои «Шоҳнома», ҷилди 1-2

8. «Синбоди дарёгард» (барои бачагони синни миёна ва калони мактабӣ)

9. «Дувоздаҳ афсонаи халқҳои ҷаҳон» (барои бачагони синни мактабӣ)

10. Р. Киплинг: «Маугли»

11. Восифӣ: Ҳикоятҳо аз «Бадоеъ-ул-вақоеъ»

12. Убайди Зоконӣ: «Рисолаи дилкушо»

13. Фаридуддини Аттор: «Панду андарзҳо»

14. Низомии Ганҷавӣ: «Хайр ва Шар»

15. Ф.Муҳаммадиев: «Тири хокӯрда»

Седьмой класс

1. С.Улуғзода: Достонҳои «Шоҳнома»

2. Сайидои Насафӣ: «Баҳориёт»

3. Восифӣ: Ҳикояҳо аз «Бадоеъ-ул-вақоеъ»

4. Убайди Зоконӣ: «Рисолаи дилкушо»

5. С. Улуғзода: «Ривояти суғдӣ»

6. Сорбон: «Ҷӯгӣ»

7. Достони «Бӯрондӯхт ва Искандар»

8. «Саргузашти Ҳотами Той»

9. Ғ. Мирзо: «Шеърҳои бачагона»

10. Абулқосим Фирдавсӣ: Достони «Рустам ва Сӯҳроб»

11. С.Улуғзода: «Марги Ҳофиз»

12. Р.Ғамзатов: «Доғистони ман»

13. Ч.Айтматов: «Муаллими нахустин»

14. А.Баҳорӣ: «Сунбула»

15. Л. Шералӣ: «Хоки Ватан», «Забонгумкарда»

16. Абдураҳмони Ҷомӣ: «Баҳористон»

Восьмой класс

1. С.Айнӣ. «Исёни Муқаннаъ»

2. С.Айнӣ: «Қаҳрамони халқи тоҷик Темурмалик»

3. С.Улуғзода. «Қисмати  шоир»

4. А.Баҳорӣ: «Маҷмӯаи ҳикояҳои фантастикӣ»

5. Абӯабдуллоҳи Рӯдакӣ: «Ашъор»

6. Низомии Ганҷавӣ: «Хусраву Ширин»

7. С. Турсун: «Се рӯзи як баҳор»

8. М. Турсунзода: «Қиссаи Ҳиндустон»

9. С. Улуғзода: «Достонҳо аз «Шоҳнома»-и Фирдавсӣ.

10. Носири Хусрав: «Сафарнома»

11. Абулқосим Фирдавсӣ: Достони «Сиёвуш»

12. Хоқонӣ «Харобаҳои Мадоин» (маҷмӯаи қасоид ва ғазалиёт)

13. Абулқосим Фирдавсӣ: Достони «Рустам ва Сӯҳроб»

14. Абулқосим Фирдавсӣ: Достони «Ҷанги Рустам бо Исфандиёр»

15. Фирдавсӣ: Достони «Марги Рустам»

16. Абулқосим Фирдавсӣ: Достони «Сиёвуш» (бо расмҳои ранга)

17. Абулқосим Фирдавсӣ: Достони «Ҷанги Рустам бо Деви сапед»

18. Умари Хайём: «Наврӯзнома»

19. Амир Хусрав: «Дувалронӣ ва Хизрхон»

20. Низомии Ганҷавӣ: «Ҳафт пайкар»

21. Умари Хайём: Рубоиёт

22. Носири Хусрав: «Ашъори баргузида»

23. Абдураҳмони Ҷомӣ: Ғазалиёт

24. Хусрави Деҳлавӣ: «Гулчини ғазалиёт»

25. Саноии Ғазнавӣ: «Маҷмӯаи ашъори панду ахлоқии шоир»

Девятый класс

1.Саъдии Шерозӣ: Куллиёт (иборат аз чаҳор ҷилд)

2. Саъдии Шерозӣ «»Бӯстон»

3. Саъдии Шерозӣ: Гулчине аз «Гулистон»

4. Саъдии Шерозӣ: «Гулистон»

5. Камоли Хуҷандӣ: «Девон»

6. Шамсиддин Шоҳин: Гулчини асарҳо

7. Ҳусайн Воизи Кошифӣ: «Анвори Суҳайлӣ»

8. С.Улуғзода: «Ривояти суғдӣ»

9. Ҳикояҳо аз «Маснавии Маънавӣ»-и Мавлоно Ҷалолиддини Балхӣ

10. Абдураҳмони Ҷомӣ: «Баҳористон»

11. Абдураҳмони Ҷомӣ: «Юсуф ва Зулайхо»

12. Ҳофизи Шерозӣ: «Куллиёт»

13. Убайди Зоконӣ: «Рисолаи дилкушо»

14. Убайди Зоконӣ: «Мӯш ва гурба»

15. Убайди Зоконӣ: «Мутоибот»

16. С. Улуғзода: Достонҳои «Шоҳнома»

17. А. Афсаҳзод: «Абдураҳмони Ҷомӣ»

18. С. Улуғода: «Восеъ»

19. Ҷалолиддини Рӯмӣ: «Девони кабир»

20. А. Самад: «Паррончакҳо»

21. Алишер Навоӣ: «Хасат-ул-мутаҳайирин»

Десятый класс

1. Аҳмади Дониш: ҳикояҳо аз «Наводир-ул-вақоеъ»

2. Аҳмади Дониш: ҳикоят дар бораи «Шукурбеки дузд»

3. Аҳмади Дониш: Ҳикояҳо аз рӯзгори адибон

4. Аҳмади Дониш: Ҳикояҳо аз сафарҳои Россия

5. Суҳбатҳои Дониш бо донишмандони Россия

6. С.Айнӣ: Восифи ва хулосаҳои «Бадоеъ-ул-вақоеъ»

7. Нақибхон Туғрал: «Ғазалиёти шоир»

8. Шамсиддин Шоҳин: Гулчини ғазалиёти шоир

9. Шамсиддин Шоҳин: Бадоеъ-ус-саноеъ»

10. Ҳоҷӣ Ҳусайни Кангуртӣ: достони «Комде ва Мадан»

11. Камолиддин Биноӣ: Достони «Беҳрӯзу Баҳром»

12. Абдураҳмон Мушфиқӣ: «Ғазалиёт»

13. Абдураҳмон Мушфиқӣ: «Девони мутоибот»

14. Соиби Табрезӣ: «Девони ғазалиёт»

15. Сайидои Насафӣ: «Мухаммас ва ғазалиёти баргузида»

16. Шавқати Бухороӣ: «Девони ғазалиёт»

17.Фитрати Зардӯзии Самарқандӣ: Достони «Толибу Матлуб»

18.Фахриддини Гургонӣ: «Вис ва Ромин»

19. Муҳаммад ибни Яъқуб: «Барзунома»

20. Мухтори Ғазнавӣ: «Шаҳриёрнома»

21. Абдулқодири Бедил: достони «Комде ва Мадан»

22. Абдулқодири Бедил: Гулчини рубоиёт

23. Абдулқодири Бедил: «Тасвири табиати кӯҳистони Байрот»

24. Зебуннисо: Ғазалиёт

Одиннадцатый класс

1. С.Айнӣ: «Ёддоштҳо», қисми 1-2

2. С.Айнӣ: «Ёддоштҳо», қисми 3-4

3. С.Айнӣ: «Қаҳрамони халқ тоҷик Темурмалик»

4. С.Айнӣ: « Исёни Муқаннаъ»

5. С.Айнӣ: повести «Марги судхӯр»

6. С.Айнӣ: «Мактаби куҳна»

7. С. Айнӣ: «Одина»

8. А.Лоҳутӣ: «Ашъори шоир»

9. М.Турсунзода: Достони «Ҷони ширин»

10. Шеърҳои бачагонаи А.Лоҳутӣ

11. А.Лоҳутӣ: «Ёддоштҳо»

12. А.Лоҳутӣ: «Ашъор»

13. М. Турсунзода: «Қиссаи ҳиндустон»

14. М. Турсунзода: «Ман аз шарқи озод»

15. М. Турсунзода: «Садои Осиё»

16. М. Турсунзода: «Модарнома»

17. М. Турсунзода: достони «Духтари муқаддас»

18. М. Турсунзода: Гулчини ашъор

19. Пулод Толис: «Тобистон»

20. Т. Асирӣ: «Гулчини ашъор»

21. С. Айнӣ: «Марги судхӯр»

22. Ҷ. Икромӣ: «Духтари оташ»

23. Ҷ. Икромӣ: «Дувоздаҳ дарвозаи Бухоро»

24. Ҷ. Икромӣ: «Тахти вожгун»

25. Ҷ. Икромӣ, Ҳ.Назаров «Саргузашти Сафармахсум»

26. С. Улуғзода: «Восеъ»

27. А.Лоҳутӣ: «Ғалабаи Таня»

28. Р.Ҷалил: «Шӯроб»

29. Л. Шералӣ: «Модарнома

30. А. Самад: «Гардиши девбод».

Как видно из списка, произведения русских классиков практически полностью исключены из рекомендаций Минобразования – в списке есть только «Синий лапоть» Михаила Пришвина.

Однако, в списке есть рекомендация для второклашек  - прочитать «Народные сказки Китая» («Афсонаҳои мардуми Чин», Гулгун, 2003), и для шестиклашек – «Сказки народов мира».  

Также рекомендовано прочесть книги Чингиза Айтматова «Первый учитель» (Ч.Айтматов, «Муаллими нахустин»), «Мой Дагестан» Расула Гамзатова, а также произведения Даниэля Дефо – «Приключения Гулливера» и «Робинзон Крузо», а также «Маугли» Киплинга.

Все остальные рекомендации относятся только к представителям таджикской литературы.

Между тем, школьные учителя на время столь продолжительных каникул также не останутся без дела - согласно решению Минобразования и науки, школьные учителя будут повышать свои знания на курсах повышения квалификации. Им также поручено прочесть книгу Эмомали Рахмона «Таджики в зеркале истории».